URZĄDZENIA DO WSPOMAGANIA DYNAMICZNEJ PIONIZACJI

Autor: Dr n.k.f. Anna Gogola
Fizjoterapeuta


     Dzieci z mózgowym porażeniem rodzą się z prawidłowo ukształtowanym aparatem mięśniowo-szkieletowym, ale na skutek dysfunkcji układu nerwowego z czasem rozwija się u nich szereg deformacji. Szczególnie narażone są stawy, z których najbardziej strategiczne znaczenie dla funkcjonowania mają stawy kręgosłupa oraz stawy biodrowe. Zmiany destrukcyjne zachodzące w stawach biodrowych są warunkowane przez możliwości motoryczne dziecka. Doświadczenie zawodowe oraz przegląd literatury wskazują, że czynnikiem minimalizującym procesy degeneracyjne w narządzie ruchu jest możliwość poruszania się w pozycji pionowej. Dzieci, które chodzą samodzielnie lub z pomocą urządzeń mają istotnie mniej zmian w strukturze stawów biodrowych w porównaniu do dzieci, które nie posiadają takiej zdolności. Wynika to z wielu czynników, między innymi z właściwej dystrybucji sił kompresyjnych na płytki wzrostowe. Znaczna część tych sił jest związana z funkcją chodu, gdyż u dzieci z typowym rozwojem kościec rozwija się prawidłowo. A zatem brak kompresji z powodu ograniczonego obciążania narządu ruchu, powoduje zmiany w zakresie budowy oraz kształtu kości. Musimy pamiętać, że dziecięca kość jest biologicznie plastyczna i siły modelujące mają wpływ na jej kształtowanie we wczesnym okresie dzieciństwa. Z wiekiem możliwości te maleją, a ustają wraz z uzyskaniem dojrzałości kostnej. W związku z powyższym zapewnienie niechodzącemu dziecku możliwości chodu jest bardzo ważne z punku widzenia kształtowania się struktur kostnych poprzez zastosowanie odpowiednio wcześnie urządzeń wspomagających. W wielu krajach stosowane są programy prewencyjne dla dzieci z mózgowym porażeniem, które przewidują pionizacje zgodnie z wiekiem kalendarzowym, co jest zgodne z fizjologicznym rozwojem narządu ruchu.
     Jednym z najpowszechniej stosowanych urządzeń do wspomagania dynamicznej pionizacji w wielu krajach jest NF-WALKER. Urządzenie umożliwia obciążenie kończyn dolnych w granicach 80-90% masy ciała, pozostała część ciężaru ciała spoczywa na klatce piersiowej i miednicy. Dane te sugerują, że urządzenie może być pomocne w aplikowaniu sił kompresyjnych na kości podczas wymuszonego wzorca chodu. Z punktu widzenia aktualnej wiedzy jest to jeden z nielicznych sposobów oddziaływania na struktury kostne, ponieważ znaczna część leczenia dzieci z mózgowym porażeniem - fizjoterapia, farmakologia, chirurgia - skupia się na tkankach miękkich.
     Warto podkreślić, że oprócz biomechanicznego aspektu w rozwoju dziecka bardzo ważny jest również psychologiczny. Dzieci nie mające możliwości samodzielnego poruszania się mają utrudnione relacje społeczne, większość czynności codziennych, a nawet zabawa z rówieśnikami jest niemożliwa. Problem ten sprawia, że czują się wyobcowani oraz gorsi. Zastosowanie NF-WALKER-a zmienia postrzeganie niepełnosprawnego przez otoczenie, daje szanse na integracje, ułatwia przemieszczanie się z punktu A do punktu B, umożliwia samodzielność i niezależność poprzez możliwość zadecydowania o wyborze kierunku ruchu.
     Ponadto należy podkreślić, że oprócz wymienionych powyżej problemów osoby z mózgowym porażeniem mają również zaburzenia występujące w innych układach takich jak oddechowy, moczowy, pokarmowy, sercowo-naczyniowy. Większość tych problemów jest konsekwencją braku naturalnego ruchu, który jest stymulatorem prawidłowych procesów zachodzących w całym organizmie ludzkim. Wspomniane konsekwencje zaburzeń neurologicznych mają charakter utajony - nie są widoczne we wczesnym okresie rozwoju. Należy zatem podejmować działania prewencyjne wykorzystując wszelkie pomoce do dynamicznej pionizacji jak najwcześniej, zarówno umożliwiające przemieszczanie się (NF-WALKER), jak również mające charakter stacjonarny (INNOWALK). Warto też podkreślić, że dzieci starsze, młodzież oraz dorośli ze względu na gabaryty nie mają możliwości doświadczania prawidłowego ruchu w trakcie terapii z fizjoterapeutą. Wykorzystanie urządzeń pomocniczych takich jak INNOWALK w rehabilitacji wyżej wymienionych osób stanowi jedyną szansę odbioru prawidłowych wzorców ruchowych w pozycji pionowej. Często zapominamy, że osoby z mózgowym porażeniem dziecięcym szybko osiągają wiek dorosłości, który wymaga dalszego wspomagania, aby utrzymać zdobyty wcześniej poziom jakości życia.

KONTAKT

EO-FUNKTION POLSKA s.c.
Roma Łuczak, Adam Kołakowski

Stawnica 33, 77-400 Złotów

Roma Łuczak, tel. +48 605 749 492
roma@eo-funktion.pl
Adam Kołakowski, tel. +48 603 079 492
adam@eo-funktion.pl